Εγγράμματοι σε έναν ψηφιακό κόσμο

Έγραψαν

Παρακολουθήστε εδώ την παρουσίαση του βιβλίου στο πλαίσιο της 21ης Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου Θεσσαλονίκης 2025. Για το βιβλίο μίλησαν οι: Χρήστος Φραγκονικολόπουλος, Κοσμήτορας στη Σχολή Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ, Νίκος Παναγιώτου, Καθηγητής στο Τμήμα Δημοσιογραφίας και ΜΜΕ του ΑΠΘ, Ανθή Μπάλιου, Βιβλιοθηκονόμος – Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Μακεδονίας,Υποψήφια Διδάκτωρ – Τμήμα Δημοσιογραφίας και ΜΜΕ του ΑΠΘ, και η συγγραφέας (09/05/2025).

Διαβάστε εδώ την ομιλία του Χρήστου Φραγκονικολόπουλου, όπως αναδημοσιεύτηκε στην Athens Voice (9/05/2025).

Γράφει η Δήμητρα Γκρους για την Athens Voice
Τι είναι το Media Literacy και πότε επιτέλους θα το μαθαίνουμε στο σχολείο;
Πώς θα είμαστε εγγράματοι σ’ έναν ψηφιακό κόσμο;

(…) Στον νέο αυτό κόσμο της υπερπληροφόρησης το μυαλό ποτέ δεν ησυχάζει, και η τεχνολογία τρέχει απελπιστικά γρήγορα. Έχουμε προλάβει, σαν κοινωνίες, να εξοπλιστούμε με καινούργια εργαλεία και δεξιότητες;
Η Κατερίνα Χρυσανθοπούλου ασχολείται με μια έννοια που θα έπρεπε όχι μόνο να τη συζητάμε από το πρωί μέχρι το βράδυ, αλλά να υπάρχει ως μάθημα στις πρώτες τάξεις του Δημοτικού, όπως συμβαίνει άλλωστε σε κάποιες χώρες της Ευρώπης: Media & Information Literacy. Δεν είναι απλώς μια δεξιότητα: είναι ένα φίλτρο απαραίτητο για να κινούμαστε με ασφάλεια στη σύγχρονη πραγματικότητα, να προστατευόμαστε από τη χειραγώγηση και τα fake news και να συμμετέχουμε συνειδητά στη δημοκρατική ζωή. Αν αυτό είναι τεράστιο ζητούμενο για τις μεγαλύτερες ηλικίες, όλους εμάς που είμαστε ψηφιακοί μετανάστες και έχουμε το κριτήριο της παλιάς χρήσης της πληροφορίας, τι ισχύει για τα παιδιά και τους νέους ανθρώπους που είναι ψηφιακοί ιθαγενείς;

Στον νέο ψηφιακό κόσμο κάτι που έχει αλλάξει εκ θεμελίων είναι η σχέση μας με την απόκτηση της γνώσης. «Εμείς μαθαίναμε ότι, αν έβλεπες κάτι στην εγκυκλοπαίδεια, είναι έγκυρη γνώση, αλλά, αν σου έλεγε κάτι ο φίλος σου στο καφενείο, αυτό δεν θα ήταν απαραίτητα σωστό. Οι νεότερες ηλικίες, όμως, που ζουν περισσότερο στον digital κόσμο, παίρνουν όλη την πληροφορία από το διαδίκτυο, όπου το περιεχόμενο είναι ανεξέλεγκτο. Γκουγκλάρουν τα πάντα, χωρίς να υπάρχουν ενδείξεις σ’ αυτό που εντοπίζουν, αν είναι αξιόπιστο ή όχι. Υιοθετούν, πιστεύουν ή αναπαράγουν την πληροφορία χωρίς να μπορούν εύκολα να αξιολογήσουν την εγκυρότητα και τον στόχο της, και το σημαντικότερο, ιδίως για τις μικρές ηλικίες, δεν ξέρουν από πού προέρχεται».

Με την Κατερίνα συζητάμε το αυτονόητο πια: οι μεγαλύτερες γενιές μπαινοβγαίνουμε στους δύο κόσμους, στον φυσικό και στον ψηφιακό, ενώ οι νεότεροι έχουν στο κεφάλι τους μία ενιαία πραγματικότητα. «Ο ψηφιακός και ο φυσικός κόσμος είναι ένα συνεχές για τις μικρότερες γενιές, κι αυτό προϋποθέτει μια διαφορετική αντίληψη, εμείς δεν μπορούμε να καταλάβουμε πώς βιώνουν την πραγματικότητα τα παιδιά ή οι νέοι που είναι σήμερα 20 χρονών». Εφόσον η πρόσληψη της πραγματικότητας γίνεται μέσω της οθόνης, έχουν τα εφόδια που θα τους βοηθήσουν να κινηθούν με ασφάλεια μέσα εκεί; Μπορούν να αξιολογήσουν την πληροφορία που λαμβάνουν, ή να αντιληφθούν τη σημασία της;

Διαβάστε το άρθρο εδώ
γράφει η Δ. Γκρους, Αthens Voice(06/06/2025)

 Podcast Καλειδοσκόπιο του Media Owl

Στο σημερινό «Καλειδοσκόπιο του Media Owl», φιλοξενούμε την Κατερίνα Χρυσανθοπούλου, μεταδιδακτορική ερευνήτρια του Α.Π.Θ., διδάσκουσα στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο και συγγραφέα του βιβλίου «Εγγράμματοι σε έναν ψηφιακό κόσμο» ένα έργο που επιδιώκει να εξηγήσει γιατί ακόμα και οι πιο μορφωμένοι άνθρωποι μπορούν να είναι τελικά λειτουργικά αναλφάβητοι όταν καλούνται να αντιμετωπίσουν την υπερπληροφόρηση, την παραπληροφόρηση και να χρησιμοποιήσουν αποτελεσματικά τα Social Media και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Μαζί αναζητούμε απαντήσεις για το πώς θα γίνουμε εγγράμματοι στον θαυμαστό νέο ψηφιακό μας κόσμο:
❓Πώς μπορούμε να είμαστε πραγματικά εγγράμματοι στον 21ο αιώνα;
❓Πώς μπορούμε να προστατεύσουμε τον εαυτό μας και τα παιδιά μας από την ψηφιακή σύγχυση της εποχής μας;
❓Γιατί η ψηφιακή παιδεία δεν είναι πολυτέλεια, αλλά μια επιτακτική ανάγκη της εποχής και του εκπαιδευτικού μας συστήματος;

Aκούστε την εκπομπή σε youtube & spotify
No35, Καλειδοσκόπιο του Media Owl (22/06/2025)